Kamil Cymerman

adwokat

Wpisany na listę adwokatów prowadzoną przez Okręgową Radę Adwokację w Warszawie. Specjalizuje się w prawie spółek, prawie podatkowym, w tym międzynarodowym prawie podatkowym.
[Więcej >>>]

Sklep

Profit shifting?

Beneficjenci spółek zagranicznych (czyli niepolskich) często korzystali z nich jako „wehikułów kosztowych” dla kontrolowanych przez nich polskich struktur gospodarczych. Nietrudno zauważyć, że tego typu erozja podstawy opodatkowania spotyka się ze sprzeciwem administracji podatkowej, w myśl zasady im więcej w budżecie tym lepiej (dla dysponentów budżetu oczywiście). Tematyka „ucieczki dochodu” do korzystniejszych podatkowo jurysdykcji budzi emocje od lat – rządy państw OECD pracują bez wytchnienia nad sposobami przeciwdziałania takim praktykom.

Koszt będący dochodem i należnością

Nasz krajowy ustawodawca ostatnio prześciga się we wprowadzaniu rygorystycznych rozwiązań często wymierzonych w podatników działających transgranicznie. W ostatnim wpisie wskazywałem na nową formułę CFC, w tym – przyjrzymy się dochodom przerzuconym. Rozumując pospolicie – przerzucanie dochodów do spółek zagranicznych będzie utrudnione (przekaz zrozumiały), rozumując normatywnie, tj. dokonując wykładni projektu polskiego ładu (co w efekcie da przekaz niezrozumiały) będzie to wyglądało tak:

  • polski ład przewiduje 19% podatek od dochodów przerzuconych;
  • przerzucone dochody to nic innego jak koszty poniesione (bezpośrednio lub pośrednio – [uwaga na to pośrednio]) na rzecz podmiotów powiązanych (fajnie prawda? – przerzuconym dochodem są koszty 🙂 ) – przepis precyzuje, że te koszty to należności tych podmiotów. Przykładowo: w/w normę wypełnia sytuacja w której spółka polska wypłaca na rzecz powiązanej spółki cypryjskiej należność z tyt. licencjonowania praw autorskich;
  • ustawodawca wskazuje jednocześnie, że podatek wystąpi, gdy okaże się, iż na skutek przerzucania dochodu podmiot powiązany (ten nasz Cypr z przykładu) zapłacił w roku podatkowym mniejszy o 25% podatek od naszego, krajowego, znanego wszystkim 19%, a także (warunki niniejszy oraz ten niżej spełnione powinny być łącznie);
  • koszty te stanowią 50% uzyskiwanych przez ten (w naszym przykładzie) Cypr dochodów i… tutaj kolejny warunek dla tych kosztów -> bo muszą jednocześnie być wypłacane w formie dywidendy przez podmiot powiązany lub podlegają zaliczeniu do KUP (w jakiejkolwiek formie) podmiotu powiązanego. Nad tym ostatnim zdaniem to ja się długo zastanawiałem i wciąż szukam sytuacji, gdy te koszty będące tak naprawdę należnością podmiotu powiązanego będą jego kosztem.. Ktoś jakiś pomysł?

Tak czy siak – proste? I tak to rażąco uprościłem!

Czytajmy dalej bo warto

Naturalnie to nie koniec, gdyż później ustawodawca wylicza jakie to dochody, koszty, należności (tak tak – to wszystko to to samo, nie dajcie się zwieść – koszty to dochody i już) kwalifikują się do „przerzuconych”. Tu nas nie zaskoczą: usługi doradcze (oj nie lubią nas prawników – doradców :)), badania rynku, kontroli, dzierżaw i wiele innych.

Czytając wnikliwie, w jednym z kolejnych tiretów schowanych za pkt 5 ustępu 3 artykułu 24 aa (to nie pomyłka) ustawy o CIT kolejny warunek (sic!). Te koszty, dochody, należności to będą złe (czyli dobre bo do opodatkowania) tylko jeśli stanowią co najmniej 3% sumy kosztów podatnika (spółki – citowca). Jaką taką sumę policzyć – tu już siły nie ma,  trzeba zerknąć w przepis.

Substancja podatkowa

Na koniec – jeśli ten powiązany podmiot prowadzi rzeczywistą, istotną działalność gospodarczą (w naszym przykładzie ten cypryjczyk), to wówczas nie ma problemu (tj. nie ma podatku od dochodów przerzuconych). Co to znaczy? Zacytuję:

11. Przy ocenie, czy podmiot powiązany, o którym mowa w ust. 2, prowadzi rzeczywistą działalność gospodarczą, bierze się pod uwagę w szczególności, czy:
1) zarejestrowanie podmiotu wiąże się z istnieniem przedsiębiorstwa, w ramach którego wykonuje on faktycznie czynności stanowiące działalność gospodarczą, w tym w szczególności czy podmiot ten posiada lokal, wykwalifikowany personel oraz wyposażenie wykorzystywane w prowadzonej działalności gospodarczej;
2) podmiot posiada możliwość samodzielnego decydowania o przeznaczeniu otrzymanej należności;
3) podmiot ponosi ryzyko ekonomiczne związane utratą danej należności.

12. Przy ocenie, czy rzeczywista działalność gospodarcza ma charakter istotny, bierze się pod uwagę w szczególności stosunek przychodów uzyskiwanych przez podmiot powiązany, o którym mowa w ust. 2, z prowadzonej rzeczywistej działalności gospodarczej do jego przychodów ogółem.

A jak nie ma tej istotnej, rzeczywistej działalności to o ile połapaliśmy się czy spełniamy warunki – to jeśli tak, to podatek jest. Przed nami tylko kalkulacja tegoż podatku (nie jest to takie proste) i możemy składać deklarację i płacić. Ewentualnie zmienić rezydencję podatkową.

Dostępność do świata finansowego staje się trudna niczym dostępność rejestracji VAT dla podatnika rozpoczynającego biznes. Tym bardziej pomysłem na rozwiązanie tego braku dostępności jest status instytucji płatniczej. Rachunki bankowe dla krajowej i zagranicznej instytucji płatniczej- łatwy dostęp?

Furtka dla banków

W poprzednim wpisie wskazałem, że teoretycznie przepisy unijne zapewniają dostęp do systemów płatniczych instytucji kredytowych, problem w tym, że zostawiają bankom furtkę. Sami zerknijcie:

Artykuł 35

Dostęp do systemów płatności

1. Państwa członkowskie zapewniają, aby przepisy dotyczące dostępu posiadających zezwolenie lub zarejestrowanych dostawców usług płatniczych będących osobami prawnymi do systemów płatności były obiektywne, niedyskryminujące i proporcjonalne. Dają gwarancję aby przepisy te nie ograniczały dostępu do tych systemów bardziej niż jest to konieczne dla ochrony przed szczególnymi ryzykami, takimi jak ryzyko rozliczenia, ryzyko operacyjne i ryzyko biznesowe, oraz dla ochrony stabilności finansowej i operacyjnej systemu płatności.

Systemy płatności nie mogą nakładać na dostawców usług płatniczych, użytkowników usług płatniczych ani na inne systemy płatności żadnego z następujących wymogów:

a)

ograniczeń dotyczących skutecznego uczestnictwa w innych systemach płatności;

b)

zasad, które wprowadzają odmienny sposób traktowania pomiędzy posiadającymi zezwolenie dostawcami usług płatniczych lub pomiędzy zarejestrowanymi dostawcami usług płatniczych w odniesieniu do ich praw, obowiązków i uprawnień jako uczestników systemu płatności;

c)

ograniczeń ze względu na status instytucjonalny.

2.   Ust. 1 nie ma zastosowania do:

a)

systemów płatności wyznaczonych na podstawie dyrektywy 98/26/WE;

b)

systemów płatności, w których skład wchodzą wyłącznie dostawcy usług płatniczych należący do grupy.

Na potrzeby lit. a) akapitu pierwszego państwa członkowskie zapewniają, by w przypadku gdy uczestnik w wyznaczonym systemie zezwala posiadającemu zezwolenie lub zarejestrowanemu dostawcy usług płatniczych, który nie jest uczestnikiem tego systemu, na przekazywanie zleceń transferu za pośrednictwem systemu, uczestnik ten – gdy otrzyma taki wniosek – zapewnia taką samą możliwość w sposób obiektywny, proporcjonalny i niedyskryminujący innym posiadającym zezwolenie lub zarejestrowanym dostawcom usług płatniczych zgodnie z ust. 1.

W przypadku odmowy uczestnik przekazuje dostawcy usług płatniczych, który zwrócił się do niego ze stosownym wnioskiem, pełne uzasadnienie takiej odmowy.

Artykuł 36

Dostęp do rachunków prowadzonych w instytucji kredytowej

Oczywiście państwa członkowskie zapewniają, by instytucje płatnicze miały dostęp do świadczonych przez instytucje kredytowe usług w zakresie rachunków płatniczych w oparciu o obiektywne, niedyskryminujące i proporcjonalne zasady. Taki dostęp powinien być wystarczająco szeroki, aby umożliwić instytucjom płatniczym świadczenie usług płatniczych w sposób wolny od przeszkód i efektywny.

Dlatego instytucja kredytowa przekazuje właściwemu organowi należycie umotywowane uzasadnienie każdej odmowy.

Praktyka banków

Bez wątpienia w praktyce większość banków niechętnie podejdzie do aplikacji dot. integracji z KIP lub MIP. Często odmową będzie prowadzenie działalności konkurencyjnej do działalności banku (banki mają przecież swoje KIPy).

MIP oraz KIP nie ma  możliwości nadawania numerów IBAN klientom (co jest zastrzeżone dla instytucji kredytowych), w efekcie jesteśmy zdani na łaskę lub niełaskę polskich banków…

Chyba, że zdecydujecie się na passporting w kraju, gdzie sytuacja wygląda inaczej. Dajmy na to Litwę – tam instytucja płatnicza może generować numery IBAN dla swoich klientów. W związku z tym czy to kolejny powód dla emigracji biznesowej?

***

Po przeczytaniu: “Rachunki bankowe dla krajowej i zagranicznej instytucji płatniczej”, zapraszam również do lektury:

Sztandarowy projekt rządu ma w założeniach mieć pozytywny wpływ na sytuację podatkową większości podatników. Niestety Projekt Nowego Polskiego Ładu nie oszczędza spółek zagranicznych

Jest  grupa polskich rezydentów podatkowych dla których zmiany będą zdecydowanie negatywne.

W polskim porządku prawnym od 2015 roku obowiązuje regulacja dot. zagranicznej spółki kontrolowanej (ang. controlled foreign corporation), która (w skrócie) ustanawia system opodatkowania podatników podatku PIT i CIT z tytułu posiadania spółki zagranicznej.

 Naturalnym jest, że pojęcie „posiadania” zostało użyte w tym miejscy publicystycznie. Aby podmiot zagraniczny był zagraniczną jednostką kontrolowaną muszą być spełnione określone w ustawie warunki – po pierwsze kwalifikacji jednostki do kategorii jednostek zagranicznych, po drugie – do zagranicznych jednostek kontrolowanych. 

Projekt Nowego Polskiego Ładu nie oszczędza spółek zagranicznych

Zagraniczną jednostką jest taka jednostka, która nie ma siedziby, zarządu w Polsce ani nie jest w Polsce zarejestrowana. Jednostką może być osoba prawna, spółka kapitałowa w organizacji, fundacja, trust czy też spółka bez osobowości prawnej, jeśli zgodnie z przepisami państwa siedziby lub zarządu jest ona traktowana jak osoba prawna i podlega w tym państwie opodatkowaniu od całości swoich dochodów.

Natomiast aby jednostka zagraniczna była kontrolowaną i była podatnikiem obowiązanym do rozliczenia 19% podatku dochodowego spełnione muszą być łącznie dalsze warunki.

Mianowicie podatnik sam lub wspólnie z innymi podatnikami lub podmiotami powiązanymi mającymi miejsce zamieszkania albo siedzibę lub zarząd na terytorium Polski, posiada bezpośrednio bądź pośrednio ponad połowę udziałów w kapitale lub ponad połowę praw głosu w organach kontrolnych, zarządzających lub stanowiących, lub ponad połowę prawa do uczestniczenia w zysku lub sprawuje kontrolę faktyczną nad zagraniczną jednostką.

Kolejny warunek odnosi się do charakteru przychodu – co najmniej 33% przychodów pochodzi ze źródeł pasywnych lub z transakcjami z podmiotami powiązanymi. Ostatni warunek odnosi się do wysokości podatku dochodowego faktycznie uiszczonego (niepodlegającego zwrotom czy odliczeniom) przez jednostkę.

Na marginesie – jeśli zagraniczna jednostka kontrolowana ma siedzibę w raju podatkowym – CFC wystąpi zawsze, niezależnie od spełnienia powyższych warunków.

Podatek od assetowej zagranicznej jednostki kontrolowanej

Zgodnie z projektem Nowego Ładu już od 2022 roku opodatkowane również będą assetowe zagraniczne spółki kontrolowane przez sam fakt posiadania majątku! 

8% podatkiem od wartości aktywów zagranicznej jednostki kontrolowanej będą obciążeni podatnicy w sytuacji gdy łącznie spełnione są warunki:

  • kontroli nad zagraniczną jednostkę (zbieżne z obecnym brzmieniem przepisu),
  • wysokości faktycznie zapłaconego podatku (mniej niż 25% tego co zagraniczna jednostka zapłaciłaby w Polsce gdyby płaciła podatnikiem CIT stosującym stawkę 19%),
  • jednostka ta ma stosunkowo niskie przychody w porównaniu do jej aktywów (przychody są niższe niż 30% wartości jej aktywów – akcji, udziałów, ogółu praw i obowiązków, nieruchomości, WNIP, ruchomości oraz, uwaga – należności pasywnych generowanych od podmiotów powiązanych (sic!),
  • wartość w/w aktywów stanowi co najmniej 50% wartości wszystkich aktywów jednostki.

Kluczowy okazuje się dokonanie przeglądu wszystkich struktury zagranicznych nie tylko pod kątem wartości gromadzonych przez nie aktywów, ale również generowanych przychodów od podmiotów powiązanych.

Zakładając spełnienie warunku kontroli jednostki zagranicznej oraz wysokości faktycznie zapłaconego podatku, należy przeanalizować wartości przychodów zagranicznej jednostki kontrolowanej i porównać z wartością jej aktywów oraz wartością należności pasywnych od podmiotów powiązanych.

Jeżeli przychody będą niższe niż 30% od wyniku w/w „dodawania”, a wartość aktywów wskazanych w ustawie stanowi co najmniej 50% aktywów tej jednostki, wówczas okaże się, że podatnik musi de facto zapłacić podatek od wartości zgromadzonych przez spółkę aktywów.

 

Wpis inauguracyjny na moim blogu gamingowym zacznę od tematyki częściowo powiązanej ze spółkami zagranicznymi (autoreklama bo tam piszę od lat, tutaj piszę od dziś).

Częstym problemem dla tych, którzy działają ponadnarodowo (i do tego wirtualnie) są operatorzy płatności, agregatorzy płatności, płatności kartą, czy konta bankowe.

Instytucja płatnicza dla gaminguJeśli jesteś szczęśliwym posiadaczem spółki zagranicznej i działasz w branży gamingowej online to zapewne wiesz doskonale jaki to problem – niespotykaną w historii bankowości trudność otwarcia i utrzymania rachunku bankowego, płatniczego [to są różne rzeczy (sic!)], czy możliwości otrzymywania płatności online.

Większość firm dochodzi w pewnym momencie do ściany. Chcąc redukować ryzyko utraty dostępu systemu płatności bez ostrzeżenia (tak właśnie to zwykle wygląda – blokada rachunku i martw się przedsiębiorco) oraz obniżając koszty udziału w systemie decyduje się zdobyć zezwolenie na prowadzenie instytucji płatniczej.

Czemu może służy taki krok?

Teoretycznie, uzyskując status instytucji płatniczej (czy w Polsce, czy też poza polską – np. na Litwie), uzyskuje się dostęp do systemów płatności oraz rachunków prowadzonych w instytucjach kredytowych.

Warto o tym pamiętać – będąc zwykłym przedsiębiorcą (zwykłym tj. takim który nie ma statusu instytucji płatniczej) bank, operator płatności itp. mogą zwyczajnie odmówić współpracy bez podawania przyczyny.

Tyle i aż tyle – mamy podmiot gospodarczy, mamy klientów, mamy dostawców, mamy wszystko poza… rachunkiem bankowym (stąd też m.in. popularność kryptowalut).

Tymczasem jeśli uzyskamy status instytucji płatniczej dostęp do rachunku jest gwarantowany przepisami dyrektywy unijnej (warto zerknąć w art. 35 i 36 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/2366 z dnia 25 listopada 2015 r. w sprawie usług płatniczych w ramach rynku wewnętrznego, zmieniająca dyrektywy 2002/65/WE, 2009/110/WE, 2013/36/UE i rozporządzenie (UE) nr 1093/2010 oraz uchylająca dyrektywę 2007/64/WE).

Więcej o tym już niedługo.

Photo by Sophie Dupau on Unsplash

29 października 2020 r. Ministerstwo Finansów zgłosiło projekt nowelizacji ustawy o podatku od towarów i usług mający wejść w życie w dniu 1 lipca 2021 r.

Projekt ten przewiduje liczne zmiany w odprowadzaniu podatku VAT w sektorze e-commerce dotyczące m.in. platform elektronicznych.

Praca nad wdrożeniem projektem jest wynikiem konieczności implementacji przepisów unijnych dotyczących pakietu VAT e-commerce, na który składają się głównie:

  • dyrektywa Rady(UE) 2017/2455 z dnia 5 grudnia 2017 r.

oraz

  • dyrektywa Rady (UE) 2019/1995 z dnia 21 listopada 2019 r.

Nowy projekt wprowadza szereg zmian, z których największe zainteresowanie budzą te mające wpływ na dalszą działalność interfejsów elektronicznych (np. marketpalceów), które mogą wkrótce spotkać się z szeregiem nowych obowiązków w zakresie raportowania i podlegania obowiązkowi podatkowemu w VAT.

Cel wprowadzanych regulacji

Sprzedaż towarów dla konsumentów UE pochodząca z krajów trzecich, zarówno jeśli chodzi o państwa członkowskie, jak i o państwa spoza UE, odbywa się w większości za pomocą elektronicznych platform handlowych; interfejsów elektronicznych takich jak chociażby Allegro, Olx itp.

Głównym celem zakładanym przez nowelizację jest uszczelnienie systemu poboru VAT oraz odciążenie przedsiębiorców i administracji skarbowej w związku z rozliczaniem podatku należnego od transakcji dokonywanych za pośrednictwem interfejsów elektronicznych, a także zwalczanie oszustw związanych z VAT.

Najważniejsze zmiany w stosunku
do interfejsów elektronicznych –
czy należy się ich obawiać?

Już od 1 lipca 2021 platformy zajmujące się ułatwianiem transakcji elektronicznych mogą spodziewać się szeroko pojętych zmian w zakresie ich funkcjonowania. Najważniejszą z szeregu zmian przewidzianą w wyżej wspomnianym projekcie w stosunku do platform elektronicznych jest objęcie w konkretnie wskazanych przypadkach dostawców interfejsów elektronicznych obowiązkiem poboru i zapłaty VAT od transakcji realizowanych za ich pośrednictwem.

Co to w praktyce oznacza?

Projekt zmian w ustawie ma wprowadzić fikcję prawną, zgodnie z którą to dostawca platformy (interfejsu elektronicznego), a nie sprzedawca towaru będzie podatnikiem VAT.

Do tej pory podatnikiem VAT w kontekście transakcji dokonywanych poprzez platformę byli przedsiębiorcy oferujący sprzedaż towarów za pośrednictwem tzw. marketplace, a więc platform z branży e-commerce, po zmianach wprowadzanych projektem nowelizacji obowiązek ten potencjalnie będzie spoczywał na dostawcach interfejsów elektronicznych będących do tej pory jedynie pośrednikami transakcji.

Od 1 lipca 2021 r. natomiast ułatwianie poprzez platformę przeprowadzania transakcji może przyjąć nieco inną formę – platforma będzie mogła być traktowana tak, jakby sama nabywała towar, który kolejno sprzedaje klientowi.

A zatem wszystkie platformy, na których takowe transakcje będą się odbywały, mogą zostać zobowiązane do poboru oraz opłaty podatku VAT.

Taka sytuacja będzie mieć jednak miejsce tylko w określonych przypadkach, to jest w razie:

  • SOTI (sprzedaży na odległość towarów importowanych z państw trzecich) w przesyłkach o rzeczywistej wartości poniżej 150 euro
  • dostawy towarów na terytorium UE dokonywane w formie B2C przez przedsiębiorców niemających siedziby w UE.

Na chwilę obecną z projektu nowelizacji wynika, że wyżej wspomniany obowiązek dla platform będzie dotyczył jedynie towarów, a platformy ułatwiające transakcje dotyczące usług nie będą musiały występować jako poborca oraz podatnik VAT, w tychże przypadkach, może to co prawda jeszcze ulec zmianie biorąc pod uwagę etap legislacyjny na którym znajduje się projekt, jednakże na ten moment platformy ułatwiające transakcje usługami mogą czuć się bezpiecznie.

Co za tym idzie koniecznym będzie wypracowanie odpowiednich procedur mających na celu efektywne zarządzanie poborem oraz raportowaniem vat, szczególnie w kwestii procedury weryfikacji transakcji nakładających na platformy obowiązek podatkowy.

Inną z ważnych zmian wprowadzanych w projekcie jest rozszerzenie oraz modyfikacja procedury szczególnej MOSS  obecnie stosowanej w przypadku usług nadawczych, telekomunikacyjnych oraz świadczonych drogą elektroniczną o:

  • inne usługi na rzecz konsumentów,
  • WSTO, oraz
  • dostawy towarów w UE dokonywane przez platformy elektroniczne ułatwiające owe dostawy  poprzez stworzenie procedury OSS (One Stop Shop).

Kancelaria CGO Legal pomaga platformom e-commerce dostosować działalność do zmian nadchodzących wraz z nowelizacją ustawy o VAT. Doradzamy jak zrestrukturyzować działalność, aby platforma nie była podatnikiem VAT, w kontekście sprzedawanych przez nią produktów. Oferujemy również kompleksowe przygotowanie platformy poprzez wprowadzenie zmian w jej regulaminie, przygotowujemy projekty umów z kontrahentami, opracowujemy procedury AML, dostosowujemy zmiany do wymogów RODO oraz proponujemy zmiany w procedurze księgowej.

Inne regulacje wprowadzane nowelizacją

  • zdefiniowanie pojęć takich jak: wewnątrzwspólnotowa sprzedaż towarów na odległość (WSTO) oraz sprzedaż na odległość towarów importowanych z państw trzecich(SOTI),
  • ustanowienie jednolitego dla całej UE progu w wysokości 10 000 EUR po przekroczeniu którego opodatkowanie VAT w modelu sprzedażowym B2C staje się kraj siedziby konsumenta (wcześniej rozliczanie VAT w kraju siedziby sprzedawcy);
  • rozszerzenie i modyfikacja procedury MOSS obecnie stosowanej dla usług nadawczych, telekomunikacyjnych i usług świadczonych drogą elektroniczną o:
    • inne usługi na rzecz konsumentów,
    • WSTO,
    • dostawy towarów w państwie UE dokonywane przez interfejsy elektroniczne ułatwiające te dostawy;
  • nałożenie na platformy elektroniczne świadczące określone usługi na terytorium UE obowiązku prowadzenia oraz udostępniania na żądanie właściwemu organowi podatkowemu informacji na temat transakcji i dokonujących ich podmiotów.

***

Tym wpisem rozpoczynam serię artykułów poświęconych branży, w której Polacy są liderem – branży usług elektronicznych w zakresie e-gamingu. Niebawem kolejne interesujące tematy na czasie.